
Bu yazıda
Keşif harcı ile toplam keşif giderini ayırın
Keşif için istenen avans keşif harcı, bilirkişi ücreti, araç ve yol giderleri ile diğer görev giderlerinden oluşur; harç ile toplam keşif masrafı aynı değildir ve tek bir sabit tutar bütün dosyaların toplam masrafını göstermez.
| Kalem | Belirleme kaynağı | Kontrol |
|---|---|---|
| Keşif harcı | İlgili yılın yargı harcı tarifesi | Harç ile bütün keşif masrafını aynı sanmayın. |
| Bilirkişi ücreti | Görevlendirme ve bilirkişilik tarifesi | Kaç uzman ve hangi inceleme için istendiğini görün. |
| Araç ve yol | Dosyadaki ulaşım ihtiyacı ve ara karar | Mesafe ve araç giderini ayrıca kontrol edin. |
| Diğer görev giderleri | Uygulanacak mevzuat ve mahkeme ara kararı | Her dosyaya aynı toplamı eklemeyin. |
2026 harç tarifesi ile bilirkişilik ücret tarifesi farklı kalemleri düzenler. Yatırılması istenen toplamı mahkemenin ara kararındaki dökümle karşılaştırın. Davanın sonunda paylaşım için yargılama gideri rehberine bakabilirsiniz.

Keşif Masrafı Hesaplama: Mahkemenin Olay Yerine Gitmesinin Bedeli
Keşif için mahkemenin ara kararıyla avans istenir ve kesin süre verilir; delil avansı yatırılmazsa HMK m.324 kapsamındaki sonuçlar gündeme gelebilir, ancak her dosyada otomatik dava kaybı sonucu çıkarılmaz.
Bazı davalar dosya üzerinden çözülemez. Hakim, olay yerini görmek, taşınmazı incelemek veya delilleri yerinde değerlendirmek zorunda kalabilir. İşte bu durumda keşif yapılır. Ve keşifin de bir maliyeti vardır.
Keşif için istenen avans ve verilen kesin süre, mahkemenin ara kararından kontrol edilmelidir. Delil avansı yatırılmazsa HMK m.324 kapsamındaki sonuçlar gündeme gelebilir; her dosyada otomatik dava kaybı sonucu çıkarılmaz.
Keşif Nedir?
Keşif, hakimin uyuşmazlık konusu hakkında bulunduğu yerde veya mahkemede bizzat inceleme yaparak bilgi edinmesidir. 6100 sayılı HMK'nın 288-292. maddeleri arasında düzenlenir.
Keşif sırasında genellikle şunlar bulunur:
- Hakim
- Zabıt katibi
- Bilirkişi (gerekirse)
- Taraflar ve avukatları
💡 Önemli: Keşif, hakimin takdirine bağlıdır. Taraflar talep edebilir, ancak hakim gerekli görmezse keşif yapılmaz.
Hangi Davalarda Keşif Yapılır?
Keşif genellikle taşınmaz davalarında, trafik kazalarında, inşaat davalarında, komşuluk uyuşmazlıklarında ve iş kazalarında gerekli olur.
Keşif genellikle şu tür davalarda gerekli olur:
- Taşınmaz davaları: Sınır uyuşmazlıkları, el atmanın önlenmesi, imar ihlalleri
- Trafik kazaları: Kaza yerinin incelenmesi
- İnşaat davaları: Ayıplı iş, eksik iş tespiti
- Komşuluk uyuşmazlıkları: Gürültü, koku, görüntü kirliliği
- İş kazaları: Kaza yerinin ve koşulların incelenmesi
Keşif Masrafları Nelerden Oluşur?
Keşif masrafı ulaşım, konaklama, bilirkişi ücreti ve yevmiye giderlerinden oluşur; ulaşım giderleri mesafe arttıkça artar.
1. Ulaşım Giderleri
Hakim, zabıt katibi ve bilirkişinin keşif yerine gidiş-dönüş masrafları. Mesafe arttıkça maliyet de artar.
2. Konaklama Giderleri
Keşif yeri uzaksa ve aynı gün dönülemiyorsa konaklama masrafı da eklenir.
3. Bilirkişi Ücreti
Keşifte bilirkişi görevlendirilmişse, bilirkişi ücreti de keşif masrafına dahildir.
4. Yevmiye
Keşif günü için hakim ve zabıt katibine ödenen günlük ücret.
Keşif Masrafı Nasıl Hesaplanır?
Keşif masrafı mahkeme ile keşif yeri arasındaki mesafe, görevlendirilen bilirkişi sayısı, keşfin süresi ve bilirkişi uzmanlığına göre değişir; bütün dosyalar için geçerli sabit bir toplam yoktur.
Keşif masrafı şu faktörlere göre değişir:
- Mesafe: Mahkeme ile keşif yeri arasındaki uzaklık
- Katılımcı sayısı: Kaç bilirkişi görevlendirildi
- Süre: Keşif kaç gün sürecek
- Bilirkişi uzmanlığı: Uzman bilirkişi ücretleri daha yüksek
Bütün dosyalar için geçerli sabit bir toplam yoktur. Keşif harcı, bilirkişi sayısı ve ücreti, yol/araç ve görev giderleri mahkemenin ara kararı ile güncel tarifeler üzerinden ayrı belirlenir. Önceki genel fiyat aralığı güncel tarife yerine kullanılamaz.
⚠️ Dikkat: Keşif masrafı peşin yatırılır. Mahkeme, keşif için tahmini masrafı belirler ve yatırılması için süre verir. Avans yükümlülüğü yerine getirilmezse diğer taraf yatırabilir; aksi halde, özel hükümler saklı kalmak üzere talep edilen delilden vazgeçilmiş sayılma sonucu doğabilir (HMK m.324).
Keşif Masrafını Kim Öder?
Keşif masrafını talep eden taraf peşin öder; dava sonunda masraflar mahkemenin hükmüne göre kazanan lehine karşı tarafa yükletilebilir, kaybeden tarafta kalır, kısmi kazanımda ise oranlanarak paylaştırılır.
Keşif masrafını talep eden taraf peşin öder. Dava sonunda:
- Davayı kazanırsanız: Mahkemenin hükmettiği yargılama giderleri, yasal istisnalar ve kabul/ret oranına göre karşı tarafa yükletilebilir
- Davayı kaybederseniz: Masraflar size kalır
- Kısmi kazanım: Masraflar oranlanarak paylaştırılır
Keşif Süreci Nasıl İşler?
Keşif talebiyle başlar; mahkeme tahmini masrafı belirler, talep eden taraf masrafı yatırır, keşif günü ve saati belirlenir, keşif yapılır ve tutanak düzenlenir.
- Talep: Taraflardan biri keşif talep eder veya hakim kendiliğinden karar verir
- Masraf tespiti: Mahkeme tahmini masrafı belirler
- Ödeme: Talep eden taraf masrafı yatırır
- Gün belirleme: Keşif günü ve saati belirlenir
- Keşif: Belirlenen günde keşif yapılır
- Tutanak: Keşif tutanağı düzenlenir
Sıkça Sorulan Sorular
Keşife katılmak zorunlu mu?
Tarafların yokluğunda keşif yapılabilmesi ile keşfe katlanma ve mahkemenin belirlediği işlemleri yerine getirme yükümlülüğü farklıdır. Davet ve ara karardaki yükümlülükleri ayrıca kontrol edin (HMK m.290–291).
Keşif ertelenebilir mi?
Haklı sebeplerle (hava koşulları, sağlık sorunu vb.) ertelenebilir. Ancak gereksiz ertelemeler davayı uzatır.
Keşif yerine fotoğraf/video kabul edilir mi?
Bazı durumlarda evet. Ancak hakim yerinde görmek isterse keşif zorunlu olur.
Keşif masrafı iade edilir mi?
Keşif yapılmadan dava sona ererse, kullanılmayan kısım iade edilebilir.
Sonuç: Keşife Hazırlıklı Olun
Keşif, bazı davalarda kararı doğrudan etkileyen kritik bir aşamadır. Keşfin gerekip gerekmediği uyuşmazlığın ve delillerin özelliklerine göre değerlendirilir.
Keşif masrafını önceden hesaplayın ve bütçenize dahil edin. Süresinde yatırılmayan masraf, keşifin yapılmamasına ve davanızın zayıflamasına neden olabilir.
📍 Keşif Masrafınızı Hesaplayın: Davanız için tahmini keşif masrafını öğrenin.
Keşif Masrafı Hesapla →Resmi kaynak
GİB 2026 harç tarifesi; bilirkişi ücretinde Bilirkişilik Daire Başkanlığı ve dosyanın ara kararı kontrol edilir.
Ek resmi kaynaklar: 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu.
Kapak görseli yapay zeka ile üretilmiş temsili bir görseldir.
Güncelleme geçmişi
Güncel
Keşif harcı ile toplam gider avansı arasındaki ayrım bir tabloya dönüştürüldü. Avansın yatırılmamasının sonucu ve keşfe katılım konusundaki koşulsuz ifadeler HMK 324 ve 290–291. maddeleri çerçevesinde düzeltildi. Keşfin yalnızca olay yerinde yapılabileceği ve taşınmazlarda her zaman gerekli olduğu genellemeleri çıkarıldı; doğrulanan resmi kaynaklara görünür bağlantılar eklendi. Konuyu özetleyen bir infografik eklendi.
Keşif masrafı için verilen genel fiyat aralığı güncel tarife yerine kullanılamayacağı için kaldırıldı. Bütün dosyalar için geçerli sabit bir toplam olmadığı; keşif harcı, bilirkişi ücreti, yol ve görev giderlerinin mahkemenin ara kararı ve güncel tarifeler üzerinden ayrı ayrı belirlendiği açıklandı.
Yazı yayımlandı.




Yorumlar (0)
Henüz yorum yok. Bu yazıya ilk yorumu siz yapın!